ΜΟΥΣΟΥΛΜΑΝΙΚΟ ΝΕΚΡΟΤΑΦΕΙΟ ΠΡΑΒΙΟΥ (PRAUSTA Ή PRAUSTE Ή PRAVISTA ΚΑΤΑ ΤΗΝ ΠΕΡΙΟΔΟ ΤΗΣ ΟΘΩΜΑΝΙΚΗΣ ΚΥΡΙΑΡΧΙΑΣ - ΣΗΜΕΡΙΝΗΣ ΕΛΕΥΘΕΡΟΥΠΟΛΗΣ, ΤΟΥ ΔΗΜΟΥ ΠΑΓΓΑΙΟΥ, ΤΗΣ ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑΚΗΣ ΕΝΟΤΗΤΑΣ ΚΑΒΑΛΑΣ)
Ένα απέραντο, μουσουλμανικό νεκροταφείο εκτεινόταν στην ανατολική πλευρά του αρχαιότατου οικισμού με το όνομα Πράβι, (το οποίο, στην διάρκεια της Οθωμανικής κυριαρχίας, ονομαζόταν Prausta ή Prauste ή Praviste, ενώ από το έτος 1927 και μετά ονομάζεται Ελευθερούπολη).
Το νεκροταφείο εκτεινόταν στο σημείο όπου, από το έτος 1929, ανεγέρθηκε ο πρώτος προσφυγικός συνοικισμός της Ελευθερούπολης, με το όνομα «ΝΕΑΠΟΛΙΣ». Το συνοικισμό αυτόν, που ανεγέρθηκε πάνω στο μουσουλμανικό νεκροταφείο, βλέπετε στο κάτω αριστερό τμήμα της 1ης φωτογραφίας, πίσω από τους νεόνυμφους (πρόσφυγες από την Ανατολική Θράκη) και τους καλεσμένους τους στην 2η φωτογραφία και μπροστά από το πευκοδάσος της τοποθεσίας «Καγιάδες» στην 3η, νεώτερη φωτογραφία.
Λόγω των εκσκαφών για την διάνοιξη θεμελίων, που έλαβαν χώρα κατά την ανέγερση του προσφυγικού συνοικισμού, αλλά και κάθε φορά που, στην θέση κάποιας προσφυγικής οικίας, ανεγειρόταν ή ανεγείρεται, από το 1929 μέχρι σήμερα, μια νέα οικοδομή, έρχονταν στην επιφάνεια υπολείμματα των μουσουλμανικών ταφών (οστά, επιτύμβιες στήλες). Αυτός είναι ο λόγος που σε όλες σχεδόν τις αυλές και στις περιφράξεις των οικοπέδων του συγκεκριμένου συνοικισμού υπάρχουν κομμάτια από επιτύμβιες στήλες, (μερικά από τα οποία βλέπετε στις φωτογραφίες 6η έως και 17η). Σε μια αυλή, όμως, είχα την τύχη να βρω και να φωτογραφίσω μια ολόκληρη, επιτύμβια στήλη, (4η και 5η φωτογραφία), την οποία παρακαλώ όποιον φίλο έχει τη δυνατότητα, να μου την μεταφράσει.
Ένα μικρότερο, μουσουλμανικό νεκροταφείο βρισκόταν στο κέντρο της Ελευθερούπολης, δίπλα στο κεντρικό, αλλά δεύτερο σε μέγεθος μουσουλμανικό τέμενος, από το οποίο προέρχεται η στήλη της 18ης φωτογραφίας, (που ανήκε σε γενίτσαρο, που άσκησε και το επάγγελμα του μαρμαροτεχνίτη).
MUSLIM CEMETERY OF PRAVI ((PRAUSTA OR PRAUSTE OR PRAVISTA, DURING THE PERIOD OF OTTOMAN RULE – ΤΟDΑΥ, ELEFTHEROUPOLI, OF MUNICIPALITY OF PAGGAIO - REGIONAL UNIT OF KAVALA)
A vast Muslim cemetery stretched along the eastern side of the ancient settlement of Pravi, (which, during the time of the Ottoman rule, was called Prausta or Prauste or Praviste and, since 1927, has been called Eleftheroupoli).
The cemetery extended to the spot where, in 1929, the first refugee settlement of Eleftheroupoli was built, named "NEAPOLIS." This settlement, which was built on top of the Muslim cemetery, can be seen: a) in the lower left part of the 1st photo, b) behind the newlyweds (refugees from Eastern Thrace) and their guests in the second photo and c) in front of the pine forest of the location "Kaya" in the third, more recent photograph.
Due to the excavations for the laying of foundations, which took place during the construction of the refugee settlement, but also every time that, on the site of a refugee house, a new building was or is being constructed, from 1929 to the present day, remains of Muslim graves (bones, tombstones) have come to the surface. This is why in almost all the courtyards and fences of the plots in this particular settlement there are pieces of tombstones (some of which you can see in photos 6 to 17). In one courtyard, however, I was lucky enough to find and photograph an entire tombstone (photos 4 and 5), which I would ask any friend who is able to do so, to translate for me.
A smaller Muslim cemetery was located in the center of Eleftheroupoli, next to the main, but second largest, Muslim mosque, from which the column in the 18th photo comes (it belonged to a janissary, who also worked as a marble craftsman).
